Home SOS Samenwerkende Ouderenbonden Smallingerland Unie KBO Bijzondere Friezen (De Skeakel sept/okt 2011

Bijzondere Friezen (De Skeakel sept/okt 2011

Doeke van Martena is geboren in het jaar 1530 op de Martena State te Cornjum. Zijn vader heette Tjebbe van Martena en zijn moeder Bauck van Heringa. In het jaar dat Doeke geboren wordt overlijdt zijn vader. Op zijn 17e, overlijdt ook zijn moeder.

Het jonge leven van Doeke begint dus niet erg florissant. Hij trouwt met Swob van Botnia, een zuster van zijn stiefvader. Hun eerste zoon sterft al op jonge leeftijd. Ook zijn vrouw overlijdt jong. Als Doeke 38 jaar is begint de 80-jarige oorlog. Hij is dan opnieuw getrouwd, met Tryn Unema. Zij stond helemaal achter de vrijheidstrijd van Doeke die hij voerde tegen de Spanjaarden. Toch is hij een doorzetter en zijn afkomst en huwelijk staan garant voor een snelle carrière.

De familie Martena bezit net als vele andere edelen vele huizen in en rond steden. Eén daarvan is de Martena Stins in Franeker. Doeke wordt lid van de Provinciale Staten van Friesland. Later, in 1564, ook van de GedeputeerdeStaten.  
Hij verzette zich hevig tegen de maatregelen van Alva, de Spaanse landvoogd en zijn stadhouder Casper de Robles. Vaak werden op de Martena State geheime bijeenkomsten belegd om met elkaar te bespreken hoe de Spanjaarden te dwarsbomen.

Doeke wordt in 1573 door Willem van Oranje benoemd tot de eerste admiraal van Friesland. En zo kiest Doeke met een oorlogsvloot het ruime sop.
Doeke is altijd één van de figuren geweest die leiding hebben gegeven aan het verzet tegen de Spaanse overheersing. Dit was niet zonder gevaar. In 1580 wordt hij door de Spanjaarden gevangen genomen, nadat men een aantal gijzelaars in handen kreeg is hij tegen drie Spaans gezinden geruild en zo kwam hij weer vrij.

Ook is Doeke van Martena ongetwijfeld een belangrijke schakel geweest tussen Willem van Oranje en de Friese ballingen in Emden. Feit is wel dat hij bijna zijn hele kapitaal aan de Friese vrijheidsstrijd offerde. Ondanks het feit dat de Friese Staten hem grote sommen van zijn traktement nooit uitbetaalden bleef hij privé geld in deze strijd steken. Uiteindelijk heeft hem dit volkomen verarmd. In 1603 overlijdt zijn vrouw Tryn en twee jaar later op 75-jarige leeftijd sterft hij zelf. Doeke van Martena is voor de vrijheid van Friesland een figuur van grote betekenis geweest.

Thans draagt het kleinste skûtsje van ISKF vloot deze dappere naam. Het zeilt in de kleine “a” klasse. In deze klasse varen de skûtsjes die kleiner zijn dan 17 mtr. In de vloot van 20 schepen heeft de “Doeke van Martena” behaald met een verjongde bemanning. Dat belooft wat voor de toekomst.                         
Redactie

© Pluskrant