enquete
 
Bekkema
 
warrenhove
 
damhus
 
bewegingscentrum
 
abd pluskrant banner
 
humanitas
 
museumdr8888
 
smelneserfskip
 
meldij
 
rebbers
 
Uitinmedia

 Lindeboom

 

nieuwsbrief sunenz

 22e boekbespr. 1

1. Spuitende slagaders en overstromende oceanen, Lemniscaat

Lemniscaat bv. is in 1953 opgericht en nog steeds een zelfstandige uitgeverij. Die onafhankelijkheid is in deze tijd bijzonder en misschien wel de kracht van deze uitgever, een kind van de oprichters. Lemniscaat brengt authentieke kinderboeken uit over internationale thema’s. De verzorgde boeken verwoorden en verbeelden het echte leven, wat ook geldt voor: Spuitende slagaders en overstromende oceanen, met als ondertitel: Wat je zelf kunt doen bij kleine en grote rampen. Dit nieuwste kinderboek van redacteur, vertaler, auteur Jesse Goossens (1969) en internationaal illustrator, kunstenaar, tekenfilmanimator Linde Faas (1985) speelt dicht bij huis en ver weg. Afgezien van tekst die over de donkere delen van met vaart getekende illustraties staat, heeft Mar Suvaal het optimistische lees-, kijk- en doeboek fijn vormgegeven.

22e boekbespr. 2 fdbc0e57de

2. Portret Jesse Gossens, Lemniscaat

Kijk, reanimatie
Er worden 34 levensechte ongelukjes rond huis en grote, door mens of natuur veroorzaakte rampen beschreven, ook enkele griezelige. Dat laatste past bij het kinderboekweekthema ‘Griezelen’, hier niet in de fantasie, maar in het leven van alle dag op sommige plaatsen van onze planeet. Gelukkig blijven rampen een uitzondering. Prinses Margriet schreef het voorwoord. Ze is erevoorzitter van het 150-jarige Nederlandse Rode Kruis, een deel van de opbrengst van het boek komt ten goede aan deze bij rampen levensreddende hulp biedende stichting. De auteur legt eerst vier hoofdregels bij rampen uit: Zorg voor veiligheid; Kijk goed wat gebeurd is; Waarschuw; Help door actie te ondernemen. Daarna is het reanimeren zo duidelijk uitgebeeld en helder beschreven dat die bladzijden in postervorm een plaats verdienen in scholen, sport-, muziek- of andere verenigingsgebouwen. Er is niets griezeligs aan de tekeningen die de techniek van animeren in beeld houden, ook voor ouderen. De EHBO-kit samenstellen is, evenals andere nood- en survivalpakketten, echt aantrekkelijk uitgelegd.

22e boekbespr. 3 ill brand

3. Illustratie Brandwonden, Lemniscaat

Toepassing
Soms kan een kind met de juiste actie op het juiste moment het verschil maken tussen leven en dood. Bij een snel oplosbare ramp en natuurrampen of aanslagen die een uitdaging vormen om mondiaal op te lossen of te voorkomen, weet je nooit hoe alles verloopt. Na de luchtig getekende rampen in en rond het huis volgen rampen met de aarde, water, lucht, vuur en door mensen. Onder: Wist je dat, staat telkens veel wetenswaardige uitleg en bij: Dit moet je doen, staan nuttige, praktische tips over wat je hoe kunt doen. De tekeningen en tips zijn al begrijpelijk voor eind onderbouw, maar voorbeelden onder Opmerkelijk of Het ergste zijn daarvoor soms te heftig. Bij Brandwonden staat dat levend verbranden in bepaalde landen nog voorkomt als vrouwen niet snel genoeg kinderen kunnen krijgen of de bruidsschat niet kunnen betalen. Ze worden met brandbare stof overgoten, zogenaamd: Een ongelukje in de keuken. In het bijbehorend plaatje met de brandende pot zie je dat - net as bij andere illustraties - niet terug.

22e boekbespr. 4 ill Aarde aardverschuiving

4. Illustratie Aarde - Aardverschuiving

Beeldvorming
Bij Bloed lijkt bloed een limonadefontein, bij Aarde – Aardverschuiving, kijk je naar een positief sprookjesplaatje vol vrolijke kinderen die elkaar of een volwassene redden. De illustraties maken het boek aantrekkelijk en toegankelijk, alles lijkt eenvoudig te verhelpen. Je kunt er goed uit voorlezen of vertellen wat je kunt doen. Hoe vaker die kennis gedeeld wordt, hoe beter die doordringt. Misschien vormt het een tegenwicht voor de stroom beelden van natuurrampen, ecologische rampen ten gevolge van hedendaagse vindingen. Ook kinderen zien ze bijna 24/7 in visuele berichtgeving voorbijtrekken. Ze krijgen meer grip als ze weten dat zij iets kunnen betekenen en goed voorbereid slagvaardiger zijn. Spelenderwijs leren ze
hoeveel botten je kunt breken, dat je bloedvaten uitgestrekt 2,5 keer de wereld omcirkelen, je een bosbrand kunt zien aankomen of wat te doen bij beroerte, shock, lawine, orkaan, kernramp, beet of steek en veel meer. Het boek is een handig naslagwerk voor kinderen en ouderen en een basis voor EHBO, Eerste Hulp Bij Ongelukken. En wie wil nu niet helpen?

Aldtsjerk, 2017 ©Gerhild van Rooij
522e boekbespr. 5 spuitende slagaders 02

Boek
Jesse Goossens & Linde Faas (illustraties)
Spuitende slagaders en overstromende oceanen
Uitgeverij Lemniscaat, Rotterdam, 1e druk 2017

92 blz., € 16,95 ISBN 97890 477 09343, NUR 210

zie ook http://www.galerietje.com/over-de-illustratoren/linde-faas/
3.

21e boekbespr. 1 cover fantas elastisch brein

1. Cover van Je fantastische elastische brein, met het woord brein weergegeven met textuur zoals van het brein zelf.

Illustrator Ackerley
In de Kinderboekenweek is er extra aandacht voor prenten- en andere kinderboeken rond het thema griezelen. Naast de kinderboeken die daarop aansluiten zijn er nog vele andere soorten boeken. Bijvoorbeeld boeken die speels bepaalde wetenschap in de dagelijkse praktijk in beeld brengen. Het toegankelijke, informatieve prentenboek Je Fantastische Elastische Brein, vormen en strekken van JoAnn Deak met verhelderende illustraties van Sarah Ackerley is daarvan een ideaal voorbeeld. Ackerley woont in Los Altos, Californië, maar groeide op in Waxahachie, Texas, in een gezin met zeven kinderen. De liefde voor prentenboeken ontstond al vroeg; haar ouders gaven boeken bij elke bijzonder dag en vakantie. Na het behalen van haar Bachelor of Fine Arts aan de University of Texas in 2004, wijdde ze zich aan prentenboekillustraties en mondiaal ook wandschilderingen.

Auteur Deak
Voor het oorspronkelijk in 2010 in San Francisco door uitgeverij Little Pickle Stories uitgebrachte Your Fantastic Elastic Brain; Stretch it, Shape it, ontving JoAnn Deak, Ph. D., de Mom's Choice Gold Award. De internationale spreker, educator, preventie-psycholoog en auteur van onder meer The Owner's Manual for Diving Your Adolescent Brain, werkt wereldwijd met ouders, leraren en begeleiders van kinderen als schooladviseur op het gebied van breinontwikkeling en gendergelijkheid. In 2017 bracht Bazalt de tweede druk uit van haar boek Je fantastische elastische brein. De verrassend eenvoudig geformuleerde wetenswaardigheden over het brein zijn zo om de v1ele tekeningen gegroepeerd dat ze makkelijk aan elkaar gekoppeld kunnen worden - lezen en kijken valt samen.

21e boekbespr. 2 pagina 1

 

2. De vraag aan het begin van Je fantastische elastische brein, de leidraad van dit kinderboek

 

Energiek, met humor
Als volwassene voorlezen en met jongeren naar de plaatjes kijken is extra aantrekkelijk als het onderwerp bij elke leeftijd past. Iedereen is een breinkunstenaar omdat bij alles wat je doet of denkt je brein verandert. Je leest en ziet niet hoe, waar en wanneer dat gebeurt en hoe je je brein sterker maakt en kan laten groeien. Nieuwe dingen proberen, ook enge en moeilijke en fouten maken is heel goed voor je brein, net als iets herhalen totdat het lukt. Het boek is een aanstekelijke aaneenschakeling van heel toegankelijke voorbeelden van de werking van het brein. Je ziet hoe peuters, kleuters en kinderen in de basisschoolleeftijd iets horen, zien of voelen en van alles doen. Ze springen met onstuitbare energie van het een naar het ander, slapen, dromen, bewegen, spelen zijn geconcentreerd of uitgelaten en grappig getekend. Hun daarbij wisselende gezichtsuitdrukkingen worden nergens karikaturaal. De kinderen spelen en ontdekken alleen en samen dat bij alles wat ze doen, denken, voelen of waarnemen hun brein werkt. Sporten, muziek spelen, googelen, iets boetseren, zwemmen, iets uitkiezen of bedenken, eten en zelfs groeien en praten is zonder je brein onmogelijk.

 

21e boekbespr. introductie paginas

3. Voorbeeldpagina, introductie in het boek van JoAnn Deak en Sarah Ackerly, over het rekbare brein.

Toegankelijk
Een uil en muis, die beide een das dragen, geven binnenin de kaft al meteen een paar weetjes als voorbeeld. Ze uiten in het boek, dat ook als naslagwerk gebruikt kan worden, steeds hun verbazing of geven relativerend commentaar op de werking van neuronen, cerebrum, cerebellum, amygdala, prefrontale cortex en de hippocampus: ‘Dat roze spul heeft het druk’, het brein is meer dan ‘vulling tussen je oren’. De uitleg hoe dit orgaan werkt is heel toegankelijk. Een paar bladzijden tekst en de illustraties geven al voldoende stof om over de wonderlijke werking van ons brein van gedachten te wisselen. Dit prenten-, lees- en voorleesboek voor jong en oud is een brein- of eye-opener voor in de klas, de buitenschoolse opvang en om thuis, in een bibliotheek, buurthuis of in ander verband te lezen, herlezen en voor te lezen. Je Fantastische Elastische Brein laat lezers spelenderwijs van alles leren over het brein en moedigt aan om op ontdekkingsreis te blijven gaan, dat houdt je brein in vorm.

Drachten, Aldtsjerk
2017 ©Gerhild van Rooij

JoAnn Deak. Je fantastische elastische brein. Illustraties van Sarah Ackerley
Vertaling en bewerking door HELDER tekst en educatie.
ISBN 9789461182326 Uitgever: Rotterdam, Bazalt, 2e druk, 2017. Prijs: €14,95

.

20e boekbespr. 1 Emmy Verhey

1. NFF, Wereldpremière van documentaire over Emmy Verhey

 

Pamela Sturhoofd en Jessica van Tijn filmden wereldberoemd oud-violiste Emmy Verheij (1949) over wie eerder het boek Mijn viool, vriend en vijand verscheen. De laatste keer, tweede helft werd een integer filmportret. Deze eerste documentaire over Verhey zal Omrop Fryslân ook uitzenden. Sturhoofd studeerde Politicologie en Communicatiewetenschappen aan de UvA en studeerde in 1991 af in Media Organisatie. Ze werkte bij TROS televisie, Sleeswijk Entertainment, Stokvis Producties en als uitvoerend producent bij Endemol en voltooide intussen de opleidingen regie en presentatie van Media Academie Hilversum. Van Tijn studeerde aan de UvA af in Internationale Betrekkingen en in Communicatiewetenschappen, voltooide een postdoctorale opleiding op Instituut Clingendael en regieopleiding van Media Academie Hilversum. Na werken bij radio en televisie (VPRO,VARA, NOS), verhuisde ze zomer 1998 naar Mexico, waar Sturhoofd zich ook voor twee jaar vestigde en voor Nederlandse en internationale media werkte en reisde. In 1998 richtten ze hun Special Eyes op. Van Tijn werkt vanuit het internationale Special Eyes-kantoor in Mexico, Sturhoofd vanuit hun Amsterdamse kantoor.

20e boekbespr. 2 Vera Beumer op PCC f700x467

Vera Beumer, hier op het Prinses Christina Concours kreeg masterclass van Emmy Verhey

Overdragen
Ze maakten filmportretten als Onbelangrijk Belangrijk Herman van Veen 65 en Niemand weet hoe laat het is over Youp van het Hek en wilden voor Nederlands Grande Dame van de Viool, als dank voor alles wat zij betekend had, een vergelijkbaar eerbetoon maken. Haar spel en 53-jarige carrière op wereldpodia was vele generaties bijgebleven. Via de Cinecrowd-actie EMMY BEDANKT! brachten honderdvier supporters €15.150,- bijeen, 101% van het streefbedrag. De unieke laatste momenten en vioolstreken konden gefilmd worden en de pilot voor fondsenweving. Naast de laatste repetities, optredens en interviews filmden ze hoe Emmy Verhey, inspirator voor jonge musici, het sympathieke viooltalent Vera Beumers coacht en in masterclasses haar muzieklevenservaring overdraagt. Als wonderkind gepresenteerd, altijd omringd door ouderen, droeg Emmy Verhey extreem jong de verantwoording voor topniveau soloprestaties. Vioolles vanaf haar zevende, als achtjarige vioolconcerten van Bach spelen, veel optredens, als 13-jarige tussen 17-jarigen op het conservatorium studeren, op haar zeventiende finaliste bij het prestigieuze Tschaikovsky Concours in Moskou en op Schiphol als ster onthaald, jong een platencontract en soleren bij orkesten als het Concertgebouworkest betekende eindeloos studeren.

 

20e boekbespr. 3 Emmy V oud Kon.Beatrix1967

1967, oud-koningin Beatrix met Emmy Verhey na galaconcert

Vrij
“Maar goed, ik ben nu wie ik ben en heb gedaan wat ik moest doen, en had een ongelooflijk mooi leven”, zegt Emmy Verhey, die dacht rond haar veertigste te stoppen omdat ze zichzelf er niet mooier op vond worden, iets dat meetelde. Pas toen haar vingers moeite hadden om uit de viool halen wat zij wilde, besloot zij anderen daar niet mee op te zadelen en te stoppen. De film volgt de wereldster naar haar afscheidsconcert 29 november 2015 en het daaropvolgende jaar. “Vioolspelen kan niet half, het is topsport op de vierkante centimeter. Je maakt met je vingers links contact op de snaren, met je rechterhand probeer je het geluid eruit te strijken. Het contact met je linkerhand moet voortdurend op peil blijven, anders verdwijnt dat. En dat hóór je meteen. Ook aan de snelheid, je techniek holt achteruit als je een dag niet speelt.”

Die druk van studeren en optreden was voorbij toen Emmy Verhey 22 september tijdens het 37ste Nederlands Film Festival in Utrecht de wereldpremière bijwoonde van De Laatste Keer, Tweede Deel. Sturhoofd en Van Tijn tekenden voor regie, scenario en research.

Selfmade Films produceerde de documentaire in samenwerking met Omroep Gelderland en Omroep Friesland. Flitsen van vroegste optredens met orkest tot de laatste solo en kamermuziek-optredens, opnamen achter het podium, hoe Verheij haar Guarneri uit 1646 tussen andere violen hangt, “die verdient het bespeeld te worden” (in de aftiteling staat dat er een nieuwe eigenaar is gevonden), hoe ze met haar hond in de natuur wandelt en musici thuis ontvangt. De altijd elegante Emmy Verhey is oprecht, raakt met haar stem en viool een snaar. Haar ogen weerspiegelen kaleidoscopische diepten van waaruit ze musiceert, coacht, luistert, openhartig terug- en vooruitblikt en vertelt over muziekdocenten, collega’s, dirigenten, composities, jong talent, kunst of kleinkinderen.

Utrecht, 2017, ©Gerhild van Rooij

http://www.emmyverhey.nl/

Zie http://deklassieken.radio4.nl Camille Saint Saens - Introduction et Rondo Capriccioso op. 28 in a kl. Emmy Verhey, viool & Paul Komen, piano Live, 750e uitzending De Klassieken op Radio

En https://www.youtube.com/watch?v=klOztNE6HQM Emmy Verhey en Yehudi Menuhin - Bach Double Concerto in 1973, Doelen - Rotterdam

4e boekbespr. 1 E Verhey prconcert 3.11.15 Afoort

1. Emmy Verhey en haar Guarneri viool. Pr-foto laatste concerttour 2015

Het boek ‘Mijn viool: vriend en vijand, gesprekken met Emmy Verhey’ bevat een cd. Naast het vioolspel van grande dame Emmy Verhey klinkt het spel van Carlos Moerdijk op de luthéal en de piano. Zij vormden decennia een duo en spelen composities die oorspronkelijk voor viool en luthéal zijn geschreven, vier stukken voor viool en piano van de Tsjech Josef Suk, en enkele transcripties. Moerdijk heeft een paar stukken bewerkt voor luthéal omdat er weinig geschreven is voor luthéal en viool. Hij speelt op de luthéal die de Werkhovense pianobouwer Evert Snel bouwde, de specialist die eerder de enige bekende historische luthéal reconstrueerde die in het Muziekinstrumenten Museum van Brussel staat.

 

4e boekbespr. 2 lutheal xl Ernst Snel

2. Luthéal inSteinway D concertvleugel, Evert Snel

Luthéal
De luthéal is uitgevonden door de Belg George Cloetens. Dit instrument klonk voor het eerst in Parijs in 1924 in de Tzigane, concert-rapsodie van Maurice Ravel. De Luthéal, een mechaniek dat in de vleugel gemonteerd wordt, heeft vier extra registers die bediend worden zoals bij een kerkorgel. In Mijn viool spreekt Paul Witteman met Emmy Verhey en Carlos Moerdijk over de luthéal. Een register laat kleine staafjes zakken tot vlak boven de snaar, dat geeft bij het forte spelen een klavecimbeleffect. Een ander register creëert dankzij kleine filtertjes, een luitachtig effect. Beide registers samen geven het effect van de Hongaarse cimbalon. De mechanieken kunnen ook aan één zijde van de vleugel gebruikt worden, waardoor op deze voorloper van de geprepareerde piano veel klankkleuren mogelijk zijn.

 

4e boekbespr. 3 boek 2015 08 18

3. Montfort l'Amaury, waar Ravel de Tzigane concertrapsodie schreef.

Dékány
Het duo Verhey en Moerdijk speelde in 2012 met Paul Uyterlinde pianotrio's van Beethoven. Carlos kwam op 16-jarige leeftijd in aanraking met deze trio’s, waarvoor Béla Dékány, de primarius van het toenmalige Hongaarse Dékány Kwartet, hem coachte. Via haar echtgenoot violist Paul Vossen, vriend en leerling van Dékány, kwam Emmy ook bij Dekany Ze logeerden zelfs bij hem in London. In 1990 zou rasvioliste Emmy Verhey haar Stradivarius verruilen voor zijn Guarneri viool uit 1676, haar ideale viool.

4e boekbespr. 4 mw07269max

4. Jelly d'Aranyl door Charles Geoffreoy-Dechaune, olieverf op doek ca 1920, 90 x 70 cm.National Gallery Londen

Hongaars, Spaans
Op de cd schittert het duo in composities van de Hongaren Zoltán Kodály en Béla Bartók*, Fransman Maurice Ravel, die voor zijn Tzigane geïnspireerd werd door de Hongaarse violiste Jelly d'Arány. Verhey en Moerdijk spelen ook werken van de Roemeen Grigoraş Dinicu* en de al genoemde Tsjech Suk, allen uit Midden-Europa, daarnaast vertegenwoordigen de Spanjaarden Manuel da Falla*, Enrico Granados en Pablo de Sarasate Zuid-Europa.

Emmy Verhey maakte na de lessen van haar vader al vroeg kennis met Hongaarse muziek. Ze kreeg elke week urenlang les van de Hongaar Oskar Back. Toen hij overleed studeerde ze bij zijn leerling Herman Krebbers en later bij Wolfgang Schneiderhan, opgeleid door de Tsjech Otakar Ševčík. Na het winnen van het Oskar Back Concours had ze in Moskou een jaar les bij David Oistrach. Emmy Verhey en Carlos Moerdijk hebben grote affiniteit met de gekozen Midden-Europese muziek uit de negentiende en begin twintigste eeuw.

4e boekbespr. 5 ill Poster 2015 03 29 v7b

 

Emmy Verhey speelt 28 november 2015 voor het laatst, zie: http://www.emmyverhey.nl/, De frêle musicienne speelt temperamentvol en ingetogen. Haar muziek danst en de cd is mij nu al dierbaar.

Aldtsjerk, Drachten, 2015, © Gerhild van Rooij www.gerhildvanrooij.nl

*Transscriptie voor luthéal, Carlos Moerdijk

Zie: Gerhilds 3de boekrubriek 3 (or. 2 oktober 2015) voor ‘Mijn viool’ boek+cd, september 2015, Uitgave Eburon, € 15,-. Cd-opname, digitale bewerking Chapel Studio Tilburg, november 1993, productie Maarten Hartveldt.

Met dank aan Evert Snel www.evertsnel.nl, Muziekinstrumentenmuseum (MIM) Brussel
Zie:
https://www.youtube.com/watch?v=qEgv8g97uE0 (bouw Lutheal in Steinway D vleugel
en
https://www.youtube.com/watch?v=zF7wiWcAFb4 Emmy Verhey & Carlos Moerdijk, Beethoven Sonate op. 12 in D, Allegro con brio

19e boekbespr. 1 Livias romtedream

1. Cover: Livia's ruimtedroom (2017); € 17.50, 37 pagina's, 250 x 250 mm. ISBN 978-90-8954-9570. Livia's romtedream (2017) ISBN 978-90-8954-970

Nieuw prentenboek
Uitgeverij Elikser van Jitse Kingma uit Leeuwarden geeft romans, (levens)verhalen, poëzie, fabels, spirituele boeken en jeugdboeken uit en verzorgt sinds 2011 prentenboeken van Marianna van Tuinen. Na Ando en de gouden bal (2011)*, De Regenboogdolfijn (2012), Hoger en hoger (2013) volgden De Vuurdiamant en De Fjoerdiamant (2014), De buitenaardse reis van Q en Quinta, De bûtenierdske reis fan Q en Quinta (2015), ook als e-book, Het geheim van de mist, It geheim fan de mist (2016), Livia’s ruimtedroom en Livia’s romtedream (2017). Dat er prentenboeken in het Fries én het Nederlands verschijnen, geeft scholen, grootouders, ouders en kinderen de mogelijkheid de taal te kiezen die het beste bij hen past.


19e boekbespr. 2 M v Tuinen De buitenaardse ill kleurloze meisje

2. Cover: De buitenaardse reis van Q en Quinta (2015), €17.50, 42 pagina's, 250 x 250 mm, ISBN 978-90-8954-7606

Frysk, Steen
Ytsje Steen, voluit Ytsje Frederika Steen-Buwalda (Seisbierrum, 1959) vertaalde de boeken van Marianna van Tuinen. De veelgevraagde vertaalster uit Bolsward doorliep het atheneum met als keuzevak Frysk en ging daarna naar Schoevers in Den Haag. Haar man Johan Steen is onderwijzer. Zelf werkte ze tot 1984 voor een notaris in Marrum. Na de geboorte van twee kinderen zocht Ytsje Steen weer werk en belandde als freelance corrector en vertaalster bij de Afûk. Het leek haar wel wat om eens een boek te vertalen en ze begon met een boek van haar zelf. Andere boekvertalingen volgden waaronder het jeugdboek De koning van Katoren van Jan Terlouw. In haar Friese hertalingen blijft Steen dicht bij de oorspronkelijke tekst, maar buit tegelijk het typisch Friese uit. De teksten zijn in steengoede handen.

 

19e boekbespr. 3 ill e regenboogdolfijn

3. Illustratie uit: De bûtenierdske reis fan Q en Quinta (2015); idem. ISBN 978-90-8954-8540 en als e-book, 65 pagina's, € 7.50. ISBN: 978-90-8954-8444

Dolfijnen
In Van Tuinens kinderboeken is de sfeer bepalend. Ze geeft ruimte om te ervaren hoe groots de wereld is, het water, de aarde, het luchtruim, de kosmos. Haar idee voor De Regenboogdolfijn ontstond na een groepsmeditatie waarbij ze dolfijnen voor zich zag. Met die beelden wilde ze verder. Naar idee van Maggy Tahalele zijn ze naar het Dolfinarium in Harderwijk gegaan om te kijken of daar misschien dolfijnnamen zouden opkomen. Er kwamen dolfijn- en orkanamen terwijl drie dolfijnen stil naar hen lagen te kijken. De auteur had zelfs het gevoel dat de dolfijnen rond haar tafel zwommen toen ze het boek schreef en vormgaf met haar karakteristieke collages. De verwondering van de regenboogdolfijn sluit aan bij hoe kinderen de wereld ontdekken.


19e boekbespr. 4 cover de buitenaardse reis

4. Illustratie uit:  De Regenboogdolfijn (2012) € 15.- 30 pagina's, 310 x 211 mm. ISBN 978-90-8954-420-9, zie 18e boekrubriek voor cover

Lara
De zon schijnt en het regent.
Wie spartelt daar zo mooi?
Dat is Lara, het dolfijntje.
Ze kijkt omhoog.
"De régenboog", roept ze uit.
"Ik spring erin en dan zwem ik in de kleuren!"
"Dat ga ik doen!"
Lara springt en springt, maar de kleuren zijn te hoog.
Het lukt niet.
"Mijn vriendjes kunnen het vast wel," kwettert Lara.
Daar komt er al eentje aan.”

Dit verhaal doet een appèl op het voorstellingsvermogen waarmee de werkelijkheid van het moment samenvalt met de intense regenboogherinnering van je (samen) onderdompelen in de regenboogkleuren. De regenboogdolfijn, De buitenaardse reis van Q en Quinta en het op 17 juni verschenen boek Livia’s ruimtedroom zijn prachtig vormgegeven door Evelien Veenstra

19e boekbespr. 5 plaatje 2 buitenaardsen

5. Illustratie uit: De buitenaardse reis van Q en Quinta

Ruimtereizen
In De buitenaardse reis van Q en Quinta zoekt het nog kleurloze meisje Quinta met Q, een ruimtewezen in een transparante bol, in het door fantastische wezens en dieren bevolkte universum Q’s thuis en ontdekt ze hoe kleurrijk ze zelf is en hoe bijzonder de aarde is. In Livia’s ruimtedroom zoekt Livia thuis op google informatie voor haar spreekbeurt over het universum. De feiten inspireren niet. ’s Nachts droomt Livia: ze vliegt door de kosmos langs planeten met buitenaardse wezens, vreemde, mooie, grappige en griezelige die de vrijheid van de aarde bedreigen. Ze ontdekt dingen die nog niemand weet. De volgende dag vertelt ze hoe je in de ruimte reist. De schoolkinderen willen dat ook. Het thema van de 63ste Kinderboekenweek (4-15 oktober) is: Griezelen, Gruwelijk eng! Livia’s ruimtedroom kent een paar griezelfiguren en -momenten, maar bij Marianne van Tuinen overheerst nieuwsgierigheid die aanzet tot ontdekken.

Aldtsjerk, 2017 ©Gerhild van Rooij, www.gerhildvanrooij.nl

* zie
http://pluskrant.nl/nieuws/1656-gerhilds-18de-boekrubriek-marianna-van-tuinen-prentenboeken-en-de-tovernoot-2

Maggy Tahalele,
www.christallin.nl
Ytsje Steen, Sekuer Oersetburo

GH 3e boekbespr. 1 ill Christiaan Bor E Verhey H. Krebbers 1966

1. 19 juni 1966. Emmy Verhey tussen Chritian Bor en docent Herman Krebbers op Schiphol teruggekeerd als finalisten van het Tsjakofsky Concours in Moskou waar Emmy de jongste deelnemer was. Foto Jac de Nijs/Anefo, Nationaal Archief

Afscheid en expositie
Op 8 november speelt Emmy Verhey nog eenmaal in de Harmonie, op 29 november klinkt haar afscheidsconcert. Haar pure vioolstem blijft bewaard op 55 platen en cd’s met solo’s, kamermuziek en orkestwerken in uiteenlopend repertoire. Ze kreeg geen cd-dvd-box, zoals sommige grote acteurs, maar een boek waarin een fijne cd is gestoken. En in haar woonplaats Zaltbommel exposeert het Stadskasteel in de Kloosterkapel (Kloosterstraat 2) t/m 4 oktober een uniek overzicht onder de titel Langs de toonladders van mijn bestaan, leven en werk van Emmy Verhey.

1967 Galaconcert, Emmy Verhey (jongste finalist Tsjaikofsky concours), prinses Beatrix, prins Claus en dirigent Jan Brussen, Kurhaus Scheveningen; foto Eric Koch / Anefo (Nationaal fotoarchief)

 

GH 3e boekbespr. 2 1967 Emmy Beatrix Claus dir. Jan Brussen

2. 26 januari 1967. Galaconcert Emmy Verhey (jongste Tsjakofsky Concours), prinse Beatrix en prins Claus en dirigent Jan Brussen, Kurhaus Scheveningen. Foto Erik Koch/Anefo Nationaal fotoarchief).

Debuut
Emmy Verhey is in 1949 in Amsterdam geboren en verhuisde op haar zevende naar Leeuwarden, haar vader werd concertmeester bij het toenmalige Frysk Orkest. Op 7 december 1961debuteerde zij bij dit orkest in De Harmonie met de Havannaise van Saint Saëns. De twaalfjarige Emmy uit Leeuwarden werd een meervoudig laureaat en internationale ster. Ze musiceerde ruim een halve eeuw met grootse musici en gerenommeerde orkesten onder beroemde dirigenten en toen er minder zendtijd was dan nu op radio en tv.

Boekpresentatie
Op 10 september presenteerde Uitgeverij Eburon uit Delft, in Zaltbommel in de Kloosterkapel ‘Mijn viool: vriend en vijand. Gesprekken met Emmy Verhey. De bundel opent met een voorwoord van Hein Spanjaard en interviews van Jan Brokken uit 1985 en 2015, voor de andere interviews tekenden Youp van 't Hek, Henk Smit, Ed Spanjaard, Machiel Swillens, Emile Wennekes, Marieke van Willigen en Paul Witteman. Een bescheiden hommage voor de indrukwekkende persoon en musicienne Emmy Verhey.

 

GH 3e boekbespr. 3 ill EV TimelessMoments CKO Camerato Antonio Lucio

3. Timeless Moments, Emmy Verhey, Het Concertgebouw Kamer Orkest, Camerato Antonie Lucia

Drachten
Emmy verwerkte ingrijpende verliezen en tegenslagen. De dood van haar jongste broertje toen zij nog een kind was, het op veertigjarige leeftijd overlijden van haar man Paul Vossen,   violist en de liefde van haar leven. Ze voedde haar kinderen op, overwon blessures en heeft nooit een optreden afgezegd in de grote zalen of regionale theaters.
Te vaak was er niemand om haar te verwelkomen, was de koffie oud en de kleedkamer vies, maar: ‘De man in Drachten, die was goud, die stond je ’s middags in zijn theater (De Lawei) op te wachten en straalde van alle kanten als je binnenkwam. Het begon al met de vraag of je een goede reis had gehad. Alles was in orde. Een mooie ruime kleedkamer waar ik goed kon inspelen, verse koffie, lekkere chocolaadjes, een warme maaltijd, allemaal ingrediënten voor het juiste gevoel dat bij een optreden hoort. Wat een feest om daar te spelen’, vertelt Emmy aan Youp van ‘t Hek.

 

GH 3e boekbespr. 4 EV ill boekomslag

4. Boekomslag: Mijn viool, vriend en vijand. Gesprekken met Emmy Verhey.

Levensverhalen
Die theaterdirecteur, Roel Oostra, was volgens Emmy en Youp de beste. Door hem zweefde ze het podium op. Door zulke verhalen over haar jeugd, opleiding, liefdes, violen, collega’s, de muziekpraktijk en meer leef je met haar mee. Ook het tiende Emmy Verheij Festival met gratis klassieke concerten en dans voor kinderen, huisconcerten voor dierbare zieke oud-collega’s en docenten, etentjes thuis en haar liefde voor dans worden geschetst.
Hulde aan het comité dat is opgericht om te voorkomen dat Emmy in stilte van het podium zou verdwijnen en zich inzette voor het boek met zwart-witfoto’s en ontroerende levensverhalen van Emmy in en buiten de schijnwerpers. Aan het slot staat na gespeeld repertoire en optredens haar dankwoord: ‘Dit boek is me overkomen, maar niets mooiers had ik me kunnen wensen’ Emmy Verhey. Haar intense spel is ons overkomen.

Aldtsjerk © Gerhild van Rooij www.gerhildvantooij.nl

Meer over cd en boek in deel 4

http://cinecrowd.com/en/emmy-bedankt
https://www.youtube.com/watch?v=HysyY01fckI (Egorov/Verhey)

17e boekbespr 1 schoolpl in ons land koekkoek

1. Boek: De Schoolplaat in ons land met: In sloot en plas (ook ansichtkaart, poster), oorspronkelijke schoolplaat, J.B. Wolters Uitgevers Maatschappij n.v.

Uitgeverij Libre bracht vanaf 2002 een tiendelige boekenserie De schoolplaat uit met telkens een ander thema. De oblong (langwerpig liggend) boeken kregen een harde kaft en stevig papier. Hierdoor kunnen de 302x230x8 mm grote boeken geopend neergezet worden om langer naar de paginagrote, historische schoolwandplaten te kijken als naar prenten. Op de linkerzijden staan schematische tekeningen met 6 tot 15 genummerde onderwerpen uit de schoolwandplaat en een namenlijst, waardoor ook jongeren die kunnen vinden.

17e boekbespr 2 In het bos MA Koekkoek

2. Schoolwandplaat: In het bos, op doek (in boek De schoolplaat: In ons land en ansichtenkaartboek: In ons land), oorspronkelijke lithografische schoolplaat 102 x 78 cm, J.B. Wolters Uitgevers Maatschappij n.v.

Spelenderwijs
In deel 1, In ons land (2002, 2010) belichten twaalf prachtige platen van M. A. Koekkoek diverse biotopen. Ze staan ook in een gelijknamig ansichtenkaartboekje met vier extra schoolplaten: Insecten, Boschvogels, Water- en weidevogels en Vrienden der duisternis. Op de lagere scholen hingen zulke platen tijdens het vak Kennis der natuur in de klas. Meester of juf gebruikte de bijgeleverde handleiding om over de sfeer, flora en fauna te vertellen. Kinderen konden naar de platen kijken zolang die bleef hangen (soms weken of maanden) en wegdromen bij de vergezichten en details die de afgebeelde natuur bood. Ze namen die spelenderwijs in zich op.

 

17e boekbespr 3 MA KII coll Nat Natuurhist Mus Naturalis Leiden

3. Marinus Adrianus Koekkoek bij zijn werk II, foto collectie Nationaal Natuurhistorisch Museum Naturalis Leiden

Doorgeven
Hoogbejaarden kunnen de platen van dit aanschouwelijk onderwijs vaak nog voor de geest halen. Dankzij de schoolplaatboekenserie kan iedereen kennis nemen van de tijdloze schoolplaten en erover vertellen. Boven de schematische tekeningen staan de op de originele teksten voor onderwijzers gebaseerde toelichtingen. Over Marinus Adrianus Koekkoek II geeft het boek weinig informatie. Hij is op 29 januari1873 in Amsterdam geboren en overleed daar op 30 mei 1944. Zijn overgrootvader Johannes Hermanus Koekkoek (1778-1851), grootvader Hermanus Koekkoek (1815-1882), vader Willem Koekkoek (1839-1895) en zijn broer Hermanus Willem Koekkoek (1867-1929) waren ook schilders.

 

17e boekbespr 4 Koekkoek Naardermeer

4. Naardermeer, poster (idem op cover ansichtenkaartenboekje In ons land en in boek: de schoolplaat).

In ons land
M.A. Koekkoek schilderde landschappen, stalinterieurs en pluimvee en was twintig jaar verbonden aan het (Rijks-)Museum voor Natuurlijke Historie (nu Naturalis) te Leiden. Hij maakte daar wetenschappelijke tekeningen van planten en dieren. De kunstenaar ontwierp 36 schoolplaten, twee series van twaalf aquarellen voor het vak Kennis der natuur. Eerst de tussen 1915 en 1927 geschilderde serie In ons land: Het Naardermeer; In de weide; In sloot en plas; Zoetwatervissen; In de Noordzee; Wintervogels; Aan het strand; In het duin; Bij de ruïne; Aan de rivier; Op de heide en In het bosch. Ze kregen handleidingen van J.W. Boerman en K.H. Knip. In 1931-32 ontstond Koekkoeks herziene versie (Wintervogels werd Vogels in de winter, bosch werd bos) en schreven L. Dorsman, K.M. Knip en A. Melink de handleidingen.

 

17e boekbespr 5 schpl buiten ons l. koekkoek

5. Te midden bvan sneeuw en ijs, serie Dieren in hun omgeving op omslag boek: de schoolplaat Buiten ons land, or., wandschoolplaat, papier op linnen, 70 x 103 cm, J.B. Wolters

Buiten ons land
Het drietal schreef ook de handleiding voor Koekkoeks in 1924-1925 geschilderde schoolplatenserie Buiten ons land: Bewoners van de Karpaten; Te midden van sneeuw en ijs; In een Duitsch bergwoud; In het gebied van de Boven-Nijl; Aan de rand van de Kalahari; Onder de dadelpalmen; Noord-Amerikanen woudbewoners; In het Braziliaansche oerwoud; In de Syberische vlakte; Op Borneo; In de Rimboe en Uit de Australische dierenwereld. Hiervoor bestudeerde Koekkoek leeuwen, giraffen en zebra’s in het Rijksmuseum van Natuurlijke Historie.

 

17e boekbespr 6 Insecten krt id. Insecten vogels

6. Insecten, ansicht in: In ons land, (idem in boek: de schoolplaat Insecten en vogels).

Monument
Naast de schoolplaatboeken In ons land en Buiten ons land zijn er twee delen Vaderlandse Geschiedenis; Volle leven zomerhalfjaar; idem winterhalfjaar; twee delen Nederland in Woord en Beeld; Ambachten en Bedrijven; Vogels en Insecten, Ansichtenkaartenboekjes In ons Land en Het volle leven (zonder inleiding of platentitels) en A2-posters Het Naardermeer; In het bos; In de weide; In sloot en plas en Strand.* Het geheel vormt een monument voor de schoolplaat als cultureel erfgoed, het aanschouwend onderwijs, de (resterende) natuur en nodigt uit om binnen en buiten te kijken.

Leeuwarden, Aldtsjerk, 2017, ©Gerhild van Rooij

*Verkrijgbaar bij boekhandels of rechtstreeks bij uitgever Libre, www.libre.nl
Schoolkaartboek € 11,95; Ansichtkaartenboek € 8,95; A2-poster € 12,95

Zie:
Pluskrant.nl
: Gerhilds 144ste Kunstrubriek, Heeringa’s Schoolplatenmuseum Yn’t Bûthûs 1,
Gerhilds 145ste Kunstrubriek, Schoolplatencollectie Piet Heeringa 2
schoolplatendeinum.nl
https://www.youtube.com/watch?v=G9kdRBwu9_Y
“In Sloot en Plas" (Koekkoek) in Nationaal Onderwijsmuseum, Rotterdam (21.03.2011-08.01.2012), Scenario, samenstelling: Nationaal Onderwijsmuseum, Sarah-Jane Earle, Tijs van Ruiten & Jacques Dane. Stem: Paul Westerhof, Ontwerp, animatie Harold Houdijk/Asteroids.